De drie XXX van Amsterdam

De verhalen achter XXX

Als je in Amsterdam goed oplet, zul je het waarschijnlijk ontdekken: overal in de stad zie je drie verticaal geplaatste X’en. Op straatpalen, muren, gebouwen of gewoon op straat. Soms zijn ze meer, soms minder goed verborgen, zodat je bijna een schattenjacht zou kunnen beginnen om de xxx te vinden.

Maar wat is de betekenis achter dit symbool? Waarom wordt er zo veel gediscussieerd over de betekenis ervan?

Laten we eerst eens een kijkje nemen in de geschiedenis om een van de theorieën over de oorsprong van het symbool van Amsterdam te bekijken.

In de middeleeuwen was de visserij de belangrijkste bron van inkomsten. De drie xxx van Amsterdam kwamen toen al voor, met name op de vlaggen van schepen. Waarschijnlijk werd gekozen voor de kruisen van Sint-Andreas als symbool voor de christelijke stad, aangezien Sint-Andreas niet alleen een van de apostelen van Jezus was, maar daarvoor ook visser. Dit type kruis draagt zijn naam omdat hij aan een dergelijk kruis de marteldood stierf.

Deze betekenis is nog vrij eenvoudig; er zit voorlopig nog geen diepere interpretatie in. Als we echter naar het verleden kijken, zien we dat Amsterdam, net als andere grote Europese steden, getekend is door rampen. Ten eerste waren er de overstromingen, die altijd een enorm gevaar voor Amsterdam hebben gevormd omdat de stad enkele meters onder zeeniveau ligt. Ten tweede waren er de grote branden, die zich in Amsterdam zeer snel verspreidden vanwege de bouwstijl van de huizen. Deze stonden altijd muur aan muur en waren deels van hout. Daardoor kon niets het vuur nog tegenhouden. Vervolgens was er de pest, ook wel de Zwarte Dood genoemd, die in de middeleeuwen aan vele mensen het leven kostte, vooral in de steden. Velen geloven dat deze drie rampen de betekenis achter de kruisen vormen. Niet alleen achter de kruisen, maar ook achter de kleuren van het wapen van Amsterdam: zwart, voor de pest, rood, voor vuur, en wit, voor water.

Hoewel dit de meest gangbare interpretatie van het wapen is, bestaat er veel discussie over en zijn sommigen geneigd andere theorieën aan te hangen. Velen beweren namelijk dat een van de kruisen helemaal niet de pest zou kunnen voorstellen, aangezien die al decennia eerder plaatsvond dan dat het symbool verscheen.

Daarom wordt ook wel gezegd dat een van de toenmalige landheren van Amsterdam deze kruisen gewoon als zijn wapen heeft gekozen. De kleuren op de achtergrond zouden de Amstel symboliseren.

Na de Tweede Wereldoorlog kreeg het wapen in 1946 een extra betekenis: het motto “moedig, vastberaden, barmhartig” zou voortaan voor de stad gelden, met toestemming van de koningin der Nederlanden.

Tegenwoordig interpreteren veel mensen, vooral jongeren, de drie xxx’en van Amsterdam op een heel andere manier. Dit komt waarschijnlijk door het imago van de Nederlandse hoofdstad en haar beroemde rosse buurt. Laten we eerlijk zijn: het is inmiddels wel duidelijk waar we het over hebben. Veel mensen associëren het symbool met de seksscene van de stad. Deze mensen kennen echter waarschijnlijk de ongelooflijk interessante en mysterieuze geschiedenis van deze magische stad niet – maar daar moet snel verandering in komen!

Wat is volgens jou de juiste betekenis van de drie kruisen in Amsterdam? Heb je ze ooit in de stad ontdekt toen je daar was?

Zo niet: houd je ogen goed open! Wie kan de meeste kruisjes vinden?

Geniet van je verblijf in deze prachtige stad!